Teresa van Jezus

Paus Benedictus XVIimagesCA9QPCBZ
De Heilige Theresia van Avila
Rome, audiëntie 2 februari 2011

Het is niet gemakkelijk de diepgaande en duidelijk verwoordde Theresiaanse spiritualiteit in enkele woorden samen te vatten. Ik zou meerdere essentiële punten willen vermelden. In de eerste plaats geeft de Heilige Theresia enkele evangelische deugden aan, als basis van ieder christelijk en humaan leven: in het bijzonder, onthechting aan bezit of evangelische armoede, en dat betreft ieder van ons; de onderlinge liefde als wezenlijk element voor het gemeenschapsleven en het sociale leven; nederigheid in de zin van liefde voor de waarheid; vastberadenheid als vrucht van christelijke durf; de theologale hoop, die zij beschrijft als dorst naar levend water. Zonder de humane deugden te vergeten: beminnelijkheid, waarachtigheid, bescheidenheid, hoffelijkheid, vreugde, cultuur. Op de tweede plaats vindt men bij de Heilige Theresia een diepe harmonie met de grote persoonlijkheden uit de Bijbel en een levendig beluisteren van het woord Gods. Zij voelt zich vooral in harmonie met de bruid uit het Hooglied en met de apostel Paulus, en daarnaast met de Christus van de Passie en met Jezus Eucharistie.

De Heilige benadrukt vervolgens tot op welk punt het gebed essentieel is: bidden zegt zij, “betekent een vriendschappelijke ontmoeting want, zoals wij weten, ontmoeten wij onder vier ogen Degene die ons bemint” (Leven 8,5). Deze gedachte van de Heilige Theresia valt samen met de definitie die de Heilige Thomas van Aquino geeft van theologale liefde, “amicitia quaedam hominis ad Deum”, een type van vriendschap van de mens met God, die als Eerste Zijn vriendschap heeft aangeboden aan de mens; het initiatief komt van God (cfr. “Summa Theologiae” II-II,21,1). Het gebed is leven en ontwikkelt zich geleidelijk en tegelijk met de groei van het christenleven: het begint met mondgebed, gaat over tot verinnerlijking doorheen meditatie en stil gebed, om te komen tot de liefdesvereniging met Christus en de Allerheiligste Drie-eenheid. Het is zeker geen ontwikkeling waarin het bereiken van de hoogste trappen, betekent dat men de voorgaande types van gebed achterwege laat; het is eerder een geleidelijke verdieping van de relatie met God die heel het leven omvat. Meer dan een pedagogie van het gebed, is die van Theresia een ware “mystagogie”: zij leert de lezer van haar boeken, bidden door zelf met hem mee te bidden; zij onderbreekt namelijk regelmatig het verhaal of de uiteenzetting om een gebed te beginnen.

Een ander geliefd thema van de Heilige is het centrale karakter van de mensheid van Christus. Voor Theresia is het christenleven namelijk een persoonlijke relatie met Jezus, die haar hoogtepunt bereikt in de vereniging met Hem door genade, door liefde en navolging. Vandaar het belang dat zij hecht aan de overweging van de Passie en de Eucharistie, als aanwezigheid van Christus, in de Kerk, voor het leven van elke gelovige en als hart van de liturgie. De Heilige Theresia heeft onvoorwaardelijke liefde voor de Kerk: zij legt een levendige “sensus Ecclesiae” aan de dag ten overstaan van verdeeldheid en conflict in de Kerk van haar tijd. Zij hervormt de Karmelorde met de bedoeling de “Heilige Rooms-Katholieke Kerk” beter te dienen en beter te verdedigen, en zij is bereid er haar leven voor te geven (cfr. Leven 33,5).

Een laatste wezenlijk aspect van de Theresiaanse leer dat ik zou willen onderlijnen, is de volmaaktheid als verzuchting en einddoel van heel het christenleven. De Heilige heeft een heel klaar idee over de “volheid” van de Christus, die de christen herbeleeft. Op het einde van de weg in “De innerlijke Burcht”, in de laatste kamer, beschrijft Theresia deze volheid, verwezenlijkt in de inwoning van de Drie-eenheid, in de vereniging met Christus en door het mysterie van Zijn mensheid.

Dierbare broeders en zusters, de Heilige Theresia van Jezus is een echte leermeesteres in het christenleven voor gelovigen van alle tijden. In onze samenleving ontbreekt het dikwijls aan geestelijke waarden; de Heilige Theresia leert ons onvermoeibare getuigen van God te zijn, van Zijn aanwezigheid en Zijn werking, zij leert ons deze dorst van God die in het diepste van ons hart leeft, werkelijk te voelen, dit verlangen God te zien, God te zoeken, in gesprek met Hem te zijn en Hem tot vriend te zijn. Dat is de vriendschap die voor ons allen noodzakelijk is en die wij moeten nastreven, dag na dag, opnieuw. Moge het voorbeeld van deze heilige, diep in de contemplatie en efficiënt in de actie, ook ons aanzetten om elke dag de juiste tijd aan het gebed te wijden, aan deze openheid voor God, aan deze weg om God te zoeken, om Hem te zien, om Zijn vriendschap en zo het ware leven te vinden; want een groot aantal onder ons zou werkelijk moeten zeggen: “ik leef niet, ik leef niet echt, want ik beleef de essentie van mijn leven niet”. Daarom is tijd voor gebed geen verloren tijd, het is tijd waarin de weg van het leven open gaat, de weg om van God te leren wat vurige liefde is voor Hem, voor Zijn Kerk, het is concrete naastenliefde voor onze broeders.

top

H. Teresa van Avila, 1515-1582,
karmelietes, Kerkleraar

“Dit volk eert Mij met de lippen, maar hun hart is verre van Mij”

Beelden we ons in dat er in ons binnenste een paleis is onschatbaar rijk, heel en al gebouwd van goud en edelgesteente. Kortom, het is zo’n verheven Heer waardig. Maar de schoonheid van dit groots geheel hangt van jou af. Het is waar. Want er bestaat geen mooier bouwwerk dan een zuivere en deugdzame ziel. Hoe groter de deugden, hoe schitterender het edelgesteente. In dit paleis woont deze grote Koning die je Vader wil zijn. Hij zetelt op een kostbare troon en deze troon is je hart…

Misschien zul je me uitlachen en zeg je dat dit allerduidelijkst is. Terecht. Maar voor mij was dit gedurende enkele tijd duister. Ik begreep wel dat ik een ziel had, maar haar waarde en Wie haar bewoonde begreep ik niet. Om dit te zien waren mijn ogen zeker dicht door ijdelheden van het leven. Mij dunkt, had ik toen begrepen wat ik vandaag begrijp, hoe in dit paleisje van mijn ziel zo’n grote Koning woont, ik zou Hem niet zo vaak alleen gelaten hebben. Ik had Hem van tijd tot tijd gezelschap gehouden en het nodige gedaan, opdat dit paleis minder vuil zou zijn geweest. Wat is het toch wonderlijk om te bedenken dat Hij wiens Grootheid duizenden werelden en nog meer zou kunnen vervullen, Zich wil opsluiten in zo’n klein verblijf!

De weg van de volmaaktheid, H. 28, 9-11

top

 

Teresa van Jezus

VAN ONVRUCHTBARE GROND TOT TUIN

‘Een beginneling moet zich voorstellen, dat hij een tuin gaat aanleggen op zeer onvruchtbare grond vol onkruid, opdat de Heer zich verheugt. Zijne Majesteit trekt het onkruid eruit en zal er goede kruiden in planten. Maar laten wij veronderstellen dat dit reeds gebeurd is, wanneer de ziel ertoe besluit zich aan het gebed te wijden en is begonnen met de beoefening ervan. Met Gods hulp hebben wij, als goede hoveniers, ervoor te zorgen dat deze planten groeien en erop te letten, dat we ze water geven. Ze mogen niet doodgaan, maar bloemen voortbrengen die een heerlijke geur verspreiden en rust geven aan Onze Heer.’

DE WEG VAN DE VERBEELDING

‘Over hen die beginnen met het gebed, kunnen wij zeggen, dat zij water uit de put halen en dat het hun veel moeite kost, zoals ik gezegd heb. Zij moeten zich i.nspannen om hun zinnen tot inkeer te brengen. Aangezien ze gewend zijn met verstrooiingen mee te lopen, kost dat veel inspanning. Het is nodig dat ze er zich aan gaan wennen dat hun niets te zien en niets te horen wordt gegeven. Zij moeten dit ook verwerkelijken in de uren van het gebed. Zij moeten.in eenzaamheid verblijven en in afzondering over hun verleden nadenken (dit moet iedereen vaak doen, zowel degenen die op de laagste trap staan als degenen die op de hoogste trap staan). Dat nadenken kan in meer of mindere mate nodig zijn zoals ik later uiteen zal zetten. In het begin doet het nog pijn dat men niet tot het besef is gekomen, of men berouw heeft over zijn zonden. Zij hebben dit zeker, want ze zijn vastbesloten God oprecht te dienen. Ze moeten proberen zich bezig te houden met het leven van Christus en dat vermoeit hun verstand.’

DORHEID IN HET GEBED

Tot hier kunnen we zelf komen. Wel te verstaan met Gods gunst, want zonder Hem, en dat weten we, kunnen wij geen goede gedachten vormen. Dit is beginnen met water ophalen uit de put en mocht het God behagen water te willen hebben! Het ligt niet aan ons want wij gaan putten en doen wat we kunnen om deze bloemen te besproeien. En God is zo goed, wanneer Hij om redenen die Zijne Majesteit kent – voor ons tot een groot voordeel – wil dat deze put droog is en wij, als goede hoveniers, doen wat we kunnen, dat Hij de bloemen zonder water in leven houdt en de deugden doet groeien. flk noem water hier tranen en als ze ontbreken tederheid en een innerlijk gevoel van toewijding.’

HET GEBED VAN RUST

‘ik heb dus reeds gesproken over het bevloeien van deze tuin en hoe men met de kracht van de armen het water uit de put moet halen. Laten wij nu spreken over de tweede manier van water putten die de Heer beschikte, opdat met behulp van een rad en bakken van een scheprad de tuinier meer water zou kunnen putten met minder moeite en hij zou kunnen uitrusten zonder voortdurend te moeten werken. Deze wijze, toegepast op het gebed, dat genoemd wordt gebed van rust, wat ik nu gaan behandelen. Hier begint de ziel in zichzelf te keren en hier raakt zij reeds de bovennatuurlijke dingen, want zij kan dit op geen enkele manier bereiken, hoe ijverig zij ook doet. Het is waar dat zij zich enige tijd schijnt te hebben vermoeid door te draaien aan het rad en door met het verstand te werken, en door bakken van het scheprad te vullen. Maar hier staat het water veel hoger en de ziel werkt veel minder dan bij het water uit de put halen. Ik zeg dat het water veel dichterbij is omdat de genade zich veel duidelijker aan de ziel kenbaar maakt. Dit is een in zichzelf keren van de vermogens om met meer smaak van die tevredenheid te genieten. De vermogens verliezen niet hun werking, noch slapen ze. Alleen de wil houdt zich bezig op een manier – zonder te weten hoe – dat zij gevangen raakt. Niet alleen geeft zij toestemming, dat God haar geboeid houdt, zoals wie zeer goed weet gevangen te zijn door iemand die hem liefheeft. 0 Jezus, mijn Heer, wat een waarde heeft Uw liefde hier voor ons omdat deze de onze zo gebonden houdt dat deze liefde geen vrijheid laat op dat moment iets anders lief te hebben dan U,’

VERBORGEN GROEIKRACHT

‘Keren wij nu terug naar onze tuin of boomgaard en zien wij hoe deze bomen beginnen uit te botten om te bloeien en om daarna vruchten te dragen. De bloemen en anjelieren doen hetzelfde om hun geuren te verspreiden. Ik gebruik deze vergelijking graag omdat het mij vele keren vanaf het begin groot genoegen deed mijn ziel te beschouwen als een tuin en de Heer erin te zien wandelen, (moge het de Heer behagen, dat ik nu ben begonnen Zijne Majesteit te dienen. Ik zeg ‘het eerste begin’ van hetgeen ik van nu af aan over mijn leven zal zeggen). Ik smeekte dat Hij de geur van de bloempjes van de deugden die – voorzover het lijkt – begonnen uit te komen, zou laten toenemen en dat het zou zijn tot zijn heerlijkheid en dat Hij ze in leven zou houden – want ik wil niets voor mijzelf – en zou afsnijden wat Hij wilde, want ik wist wel dat ze dan nog beter uit zouden komen. Ik zeg afsnijden ‘omdat er tijden komen voor de ziel, dat ze geen herinnering meer heeft aan deze tijd. Alles lijkt droog te zijn, er lijkt geen water meer nodig om het in leven te houden en het lijkt of er in de ziel nooit iets van deugd is geweest. Ze gaat door veel moeizaamheid heen, omdat de Heer wil dat het voor de arme tuinier lijkt dat alles wat hij heeft gedaan om zijn tuin in leven te houden en te bevloeien verloren gaat. Het is dan echt wieden en het met wortel en tak uittrekken van het onkruid dat overgebleven is, al is het nog zo klein, door te erkennen dat er geen ijver is, die voldoende is, als God ons het water van de genade onthoudt. We bereiken hier veel nederigheid door onszelf als niets te achten, als niets, minder dan niets. De bloemen gaan opnieuw groeien.’

DYNAMIEK VAN HET VERLANGEN

‘Laten we de derde wijze gaan bespreken, waarop men deze tuin bevloeit, dat is met stromend water van een rivier of een bron. Men sproeit met veel minder moeite, hoewel het geleiden van het water nog enige inspanning vraagt. De Heer wil hier de tuinier helpen, op een manier, dat Hij bijna zelf de tuinman is en alles zelf doet. Het is een slaap van de vermogens die geheel opgeheven zijn, noch weten ze hoe ze moeten werken. De smaak, de zoetheid en het genot is onvergelijkelijk groter dan in het vorige stadium.’

GOD WORDT HOVENIER

‘Redelijkerwijs is er gesproken over deze manier van bidden, en over wat de ziel te doen heeft, of, beter gezegd, wat God in haar doet, want Hij neemt nu de taak van hovenier over en Hij wil dat zij haar activiteit staakt. De wil laat deze gunsten toe, die ze smaakt, en ze moeten zichzelf aanbieden voor alles wat de ware wijsheid in haar wil bewerken. Hiervoor is moed nodig, zeker, want het genot is zo groot, dat het soms lijkt dat het maar een haar scheelt of de ziel gaat weg uit het lichaam. Wat een gelukkige dood zou dat zijn! Het lijkt mij hier goed, zoals aan uwe genade is gezegd, zich geheel over te geven in de armen van God.- als Hij haar naar de hemel wil voeren, dan heeft ze geen pijn, want zij gaat met haar Goed,- Wil Hij geheel haar leven beëindigen, zij wil het,- of dat zij duizend jaar zal leven, ook goed. Zijne Majesteit mag over haar als zijn eigendom beschikken: de ziel is niet meer van zichzelf- zij heeft zich totaal gegeven aan de Heer. Zij hoeft zich geen zorgen meer te maken.

GESTORVEN AAN DE WERELD

‘Moqe de Heer mij woorden geven hoe ik iets kan zeggen over de vierde manier van watervoorziening. Zijn gunst is hier erg nodig, meer nog dan bij het vorige stadium, omdat de ziel voelt dat zij nog niet geheel gestorven is. Wij kunnen dat wel zeggen, want zij is gestorven voor de wereld, maar zoals ik zei, heeft zij nog een gewaarwording om te begrijpen dat zij in de wereld is en om haar eenzaamheid te ervaren.’

WATER UIT DE HEMEL

‘Wij spreken nu over dit water, dat uit de hemel neervalt om geheel de tuin overvloedig te drenken en te overladen. Men begrijpt, wat een rust de tuinier zou genieten als de Heer nooit naliet het te zenden, wanneer de tuin daaraan behoefte heeft. Men begrijpt, wat een genoegen het voor hem zou zijn, als het nooit winter werd,- als het steeds zacht weer was en er nooit bloemen en vruchten zouden ontbreken. Zolang wij leven is dit onmogelijk. De tuinier moet er altijd voorzorgen. Wanneer er een watervoorziening ontbreekt, dat er een andere is. Die van de hemel komt dikwijls, als de tuinier er het minst op bedacht is.’

VRUCHTEN IN OVERVLOED

‘De ziel geniet nog een tijdlang van deze vruchten. Zij kan nu, aangezien zij nu duidelijk begrijpt, dat deze vruchten niet van haar zijn, ervan beginnen te delen, zonder dat zij het zelf nodig heeft. Zij begint er blijk van te geven, dat zij hemelse schatten bewaart. Zij begint ernaar te verlangen deze met anderen te delen. Zij smeekt God haar niet alleen rijk te laten zijn. Zij begint haar voordelen aan haar naasten te geven bijna zonder dat ze het begrijpt en zonder dat ze vanuit zichzelf iets doet. Haar naasten begrijpen dit, omdat de bloemen zo’n sterke geur hebben dat deze hen doet verlangen dichterbij te komen. Zij begrijpen dat zij deugden bezit en zij zien de vrucht, die zeer begerenswaard is. Zij zouden haar graag helpen eten.’..

 top

Ik ben van U, voor U werd ik geboren.
Wat wilt Gij met mij doen?
Ik ben van U, daar Gij mij hebt geschapen,
van U, daar Gij mij hebt verlost,
van U, daar Gij mij hebt verdragen,
van U, daar Gij mij hebt geroepen,
van U, daar Gij op mij gewacht hebt,
van U, daar ik toch niet verloren liep.
Wat wilt Gij met mij doen?

Hier ziet Gij nu mijn hart,
ik leg het in uw handpalm;
mijn lichaam, ziel en leven,
mijn diepste diep, genegenheden,
Zoete Bruidegom, Bevrijder,
ik gaf me zo geheel aan U.
Wat wilt Gij met mij doen?

Geef mij de dood, geef mij het leven,
geef mij ziekte of gezondheid,
eer of oneer, geef het mij,
geef me strijd of nog grotere vrede,
zwakheid of volkomen kracht.
Ik zeg op alles ‘ja’.
Wat wilt Gij met mij doen?

Geef mij rijkdom of armoede
geef mij troost of troosteloosheid,
geef mij blijdschap of droefheid,
geef me hel of geef me de hemel,
Leven zoet, Zon zonder sluier,
ik gaf mij heel en al uit handen
Wat wilt Gij met mij doen?

Als Gij wilt dat ik zou rusten,
dan wil ik rusten ook, uit liefde.
Als Gij mij vraagt te werken,
dan wil ik werkend sterven.
Zeg mij waar, hoe en wanneer,
zeg maar, zoete Liefde, zeg het.
Wat wilt Gij met mij doen?

Of ik zwijgen moet of spreken,
vruchtbaar zijn of vruchteloos,
moet de Wet mijn wonde tonen
of het Evangelie mij verheugen,
moet ik lijden of genieten,
als Gij alleen maar leeft in mij:
wat wilt Gij met mij doen?

Ik ben van U, voor U werd ik geboren.
Wat wilt Gij met mij doen?

Heilige Teresa van Avila 1515-1582

top

Een reactie plaatsen

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

  • Welkom

    (klik foto)

  • Index Heiligen – volg. geboorte jaar

    Heiligen t/m1600:

    Elia
    Jeanne van Toulouse
    Johannes Soreth
    Teresa van Jezus
    Johannes van het Kruis
    Anna van St. Bartholomeus
    Maria Magdalena de Pazzi

    Heiligen t/m1850

    Maria Margareta van de Engelen
    Maria van de Engelen
    Karmelietessen van Compiègne
    Rafaël van de Heilige Joseph

    Heiligen t/m1900

    Thérèse van het Kind Jezus
    Maria Pilar, Teresia en Maria Angeles
    Elisabeth van de Drieeenheid
    Titus Brandsma
    Teresia Benedicta van het Kruis
    Maria Maravillas van Jezus

    Heiligen vanaf 1900

    Teresa de Jesús

  • Afbeeldingen (klik foto)

  • “Breng mij Heer naar het dal van de Kerit”

    (klik foto)

  • Tot het hart

    Voor ons is God niet simpelweg het Woord. In de Sacramenten geeft Hij zichzelf persoonlijk aan ons, door middel van fysieke werkelijkheden. In de kern van onze relatie met God en onze levenswijze staat de Eucharistie. Dat oprecht vieren, en zo Christus persoonlijk ontmoeten, moet de kern van al onze dagen zijn.
    P. Benedictus XVI

  • Stuur een kaart

    Stuur een kaart

    klik foto

  • Tot het hart

    Jezus, ik dank U om mijn roeping. Zeg mij wat dit vraagt aan weder liefde. Leer mij in het hart van Uw Kerk als Maria te zijn: levend vanuit het gebed, beeld van Uw goedheid, dienend in, niet van de wereld. Geef al mijn broeders en zusters een blij geloof, fris als de Karmelhoogte en trouw in moeilijke uren. Maar ons één en geef dat wij U eens mogen zien van aangezicht tot aangezicht. Amen.

  • (klik foto)

  • Tot het hart

    We kunnen van ons hart een bidplaats maken waar we ons nu en dan terugtrekken om even met God samen te zijn, in stille vrede, zonder pretentie, en met een hart dat bemint.

  • Twitter Updates

  • Tot het hart

    „Het leven van een karmelietes is een communie met God van de morgen tot de avond en van de avond tot de morgen. Als onze cellen en panden niet vol waren van Hem, wat zouden ze leeg zijn. Maar we zien Hem door alles heen. We dragen Hem in ons. Ons leven is een vooruitbeleven van de hemel” (Br. 46).
    Z. Elisabeth van de Drie-eenheid

  • Getijdengebed


    (klik foto)

    gebruikersnaam: getijdengebed
    wachtwoord: brevier

  • december 2016
    Z M D W D V Z
    « Nov    
     123
    45678910
    11121314151617
    18192021222324
    25262728293031
  • Rozenkrans


    (klik foto)

  • Tot het hart

    "Neem niets als waarheid aan wat geen liefde heeft. En neem ook niets aan als liefde wat geen waarheid bezit, het ene zonder het andere verandert in een leugen, een vernietigende leugen "
    H. Teresa Benedicta van het Kruis

  • Enter your email address to subscribe to this blog and receive notifications of new posts by email.

    Doe mee met 697 andere volgers

  • Follow Ordo Carmelitarum Discalceatorum Secularis on WordPress.com
  • Radio Maria


    (klik foto)

%d bloggers op de volgende wijze: